mali interventie

Mali: ideaal voor guerrilla à la Afghanistan

Terwijl alle ogen de afgelopen maanden (2012) op Syrië gericht waren, voltrok zich in West-Afrika in korte tijd een kleine ramp. Extremistische moslims kregen binnen enkele dagen het noorden van Mali in handen. Wat ooit de stabielste democratie uit de regio was, dreigt nu een safe haven voor Al Qaida te worden, vanwaar aanslagen gepland kunnen worden. Wie kan wat redden in Mali?

Malinese regering

Tot voor kort hield Mali de extremistische moslims zonder moeite in toom. Dat veranderde toen het regime van Khaddafi in Libië viel. Het nomadenvolk Toeareg vocht aan de zijde van de dictator en zag geen andere uitweg  dan te vluchten naar Mali. Daar streed een gedeelte van het volk voor een onafhankelijke staat. Met vers bloed en nieuwe wapens kregen de Toearegs met andere islamitische groeperingen het noorden snel in handen. De regering in het zuiden heeft het druk met zichzelf: het leger pleegde een coup vanwege de gebeurtenissen in het noorden. De junta wordt onder grote internationale druk gezet. Bovendien is het leger met 7500 soldaten veel te klein om het noorden te heroveren.

Frankrijk

De Fransen zijn nooit erg terughoudend geweest om zich met haar voormalige koloniën te bemoeien. Vorig jaar zette het land zonder twijfelen commandotroepen in Ivoorkust in, toen de voormalige premier Gbagbo weigerde af te treden toen hij de verkiezingen verloor. Maar nu houdt Frankrijk de boot liever af. Dat heeft er waarschijnlijk mee te maken dat de Malinezen de Fransen graag buiten de deur houden. Zij vermoeden dat de Fransen een deal hebben gesloten met de Toearegs: als zij Khaddafi zouden laten vallen, zouden de Fransen wel een oogje toeknijpen als het noorden van Mali wordt ingenomen. Frankrijk lobbyt wel in de VN Veiligheidsraad voor steun voor een interventiemacht. Als de zaak echt uit de hand dreigt te lopen, zou Frankrijk bovendien toch wel eens kunnen ingrijpen.

Verenigde Staten

De president van Mali heeft zo lang geklaagd over de dreiging van extremistische moslims in het noorden van zijn land, dat de regio op het prioriteitenlijstje van de Verenigde Staten is terechtgekomen. Maar met de oorlog in Afghanistan en Irak nog in de maag en de explosieve cocktail rond Syrië en Iran in het achterhoofd, is het niet aannemelijk dat de Verenigde Staten zullen ingrijpen. Wel verkennen de Amerikanen de regio met drones en verkenningsvliegtuigen die lijken op kleine passagiersvliegtuigen. Mocht de internationale gemeenschap ingrijpen, zijn zulke inlichtingen van levensbelang. Niet voor niets lijken de laatste weken steeds meer van die vliegtuigen ingezet te worden.

ECOWAS

Er wordt al weken gespeculeerd dat de vijftien landen van het Economische Gemeenschap van West-Afrikaanse Staten, ECOWAS, militair zullen ingrijpen in Mali. De vraag is wat zij  kunnen uitrichten. De legers hebben verschillende voertalen, wat de samenwerking bemoeilijkt. Ook heeft de gemeenschap beperkte militaire middelen, alleen Nigeria heeft doorgewinterde militairen. Ten slotte is de vraag wat het doel moet zijn van een interventie: de paar steden in het noorden zijn wel schoon te vegen, maar de rest van de regio – ongeveer even groot als Frankrijk – is een grote zandbak zonder infrastructuur. Een ideale omgeving voor een langdurige guerrilla zoals we die uit Afghanistan kennen.

Nederland

Nederland heeft in Mali een redelijk groot ontwikkelingsprogramma van zo’n 50 miljoen. Sinds het leger de coup pleegde, is dat programma stop gezet. Nederland zal waarschijnlijk afwachten tot bekend is wat er met het noorden van het land gebeurt. Als daar duidelijkheid over is, kan Nederland een leidende rol spelen bij de eerste stappen naar een democratische regering. Op de lange termijn kan Nederland helpen bij het opbouwen van een stevige economie. Na val van de Sovjetunie, de oorlogen in Irak en Afghanistan en de opstanden in de Arabische wereld hebben Europa en Nederland heel wat ervaring opgedaan met dergelijke processen.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Vul dit in voor het versturen van je reactie: * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.